İz Bırakanlar - Recep Ak

Recep AK

Anadolu hamurunun yoğurduğu Recep Hocam, ülkemizin kömür diyarındaki madencilerin ağır şartlarında yaşamış o ağır şartlar ruhuna sanatın resim yönünü üflemiş ve resim öğretmeni olarak binlerce öğrenci yetiştirmiştir. Yirmi yıla yakın zamandır ilçemizde yaşayan hocamız, son zamanlarda gençleri güzel sanatlar fakültesine hazırlamak için ter dökmektedir. Recep Hocanın yol göstericiliğinde onlarca gencimiz bu gün resim sanatı ile tanışmış resim öğretmeni olmuş hatta akademisyen olarak öğrenci yetiştirmeye başlamışlardır.

Recep Hocam, yüreğindeki insanlık sevgisi hiç eksilmesin kaleminin çizgileri Anadolu'nun her taşını değerini çizsin. Yaşantın resim olarak bu coğrafyada her daim yaşasın hocam.

Tüm sanatlar kardeştir,. Her sanat öbür sanatları aydınlatır. Voltaire

H.O: Recep AK kimdir? (3- 4 Cümle ile)

1950 Zonguldak Ereğli doğumluyum. Emekli resim öğretmeniyim. Eğitimlerim: Zonguldak Ereğli, Armutçuk kandilli ilk ve orta okulu, Bolu erkek Öğretmen okulu, İzmir Buca eğitim Enstitüsü resim sanat bölümü. 26 yıl öğretmenlik yaptıktan sonra uzun yıllardır gençleri güzel sanatlar fakültesine yetiştirmek amacı ile gençlerle çalışmaktayım.

H.O: Recep AK için Manavgat ne anlatmaktadır?

2005 yılından bu yana yaşadığım, turizm konumunda Akdeniz ile buluşan, çok güzel bir nehre sahip güzel bir ilçe.

H.O: Recep AK için kültür Sanat ne anlama gelmektedir?

Vazgeçilemez bir eğitim birlikteliği. Birbirinden koparılamaz, yaşamsal sosyal bir bütünlük.

H.O: Resim çivi yazısı ile var ola Gelemiş bir kavramdır. Yani uygarlığın başlangıcını temsil eder. Zamanla everilmiştir. Bu bağlamda resim sanatı hakkında neler düşünmektesiniz?

İnsan (lık) günümüze birçok evrelerden geçerek gelmiştir. İlkel dönem köleci ve feodal dönem, bu gün dünya genelinde yaşanan kapitalizm gibi. Ancak henüz sisteme olarak insanlığa yakışır bir konumu sağlayamamıştır. Buna rağmen pozitif bilim kültürden ve sanatsal faaliyetlerinden kopmamış tüm yönleriyle karşı duruşlara rağmen, bu yöndeki etkinliklerini sürdürmektedir. En ilkel dönemde bile mağaralarda yazılarla, hayvan resimleri ile çizgiler resim anlatımlarıyla, giderek dünyamızın her kıtasında şartlara uygun (Sosyal + ekonomik) biçimde kültürel konumlarını resim sanatı ile somutlamışlardır.

H.O: Klasik resimle çağdaş resim arasında kalsanız hangi dalda yürümek istersiniz. Soyut resim ile nesnel resim farkı nedir?

Öncelikle; resmin tüm dallarına her dalındaki tüm sanatçılarına saygımı belirtirim. Sanatın tüm dalları, farklılıkları bir seçim özgürlüğü olarak kabul edilmelidir. Herkes istediği konumda kabul edilmelidir. Bir sanatçı tüm dallarda çalışma yaparsa da, tek dalda da çalışırsa bunu yadırgayamayız. Bu bir seçim olduğu kadar sosyal bir içerikte tanımaktadır.

Resim bir anlatım biçimidir. (Soyut ya da nesnel) not: çağdaş sanata genelde; geleneksel ve modern sanata bir tepki anlayışı denilebilir. İkinci Dünya Savaşından sonra Amerika ve Avrupa da beliren bu tepki yeni gerçekçilik, pop sanat, olarak çeşitli başlıklar altında çağdaş sanat dönemini başlattı.

H.O: Recep AK siz resim öğretmenliğinden emeklisiniz. Yani eski bir eğitimcisiniz. Günümüzde müzik, resim ve beden eğitimi dersleri ve öğretmenleri nispeten yok sayılmaktadır. Bu açıdan bakınca gençlerimizin gelecekteki eksikliklerini nasıl anlatırsınız?

Bu konu tüm ülkelerin sistemleri ile eğitime, sanata bakışları ile ilişkilidir. Önemli olan; tüm olumsuz bakışlara karşı sanatçı sanatın ve bilimin tüm kimlikleri bu kapsamdaki özgür duruşlarından kopmamalıdır. Özetle; yaşamı yalnız dün ve bugünle tanımlayamayız. Yaşam yarın ve yarınlardır. Gelecektir. Bu bakımdan geleceğin en çekici kapsamını taşır resim, müzik ve benzeri sosyal etkinlikler.

H.O: Recep AK sanatsız / edebiyatsız bir dünyada yaşamak ister miydi?

Sanatsız, edebiyatsız bir dünyada yaşamak mı dediniz? Asla! Bir önceki sorunuza yanıtımda belirtmiştim. Sanat ve edebiyat bir nefestir. Bir sudur, yaşamımızda. Yazılmamış şiirlerin, ve de yazılmış şiirlerin bir anlatımıdır.

H.O: Recep AK açısından sanatın amiral gemisi nedir. (edebiyat, sinema, heykel, resim, müzik gibi) açıklar mısınız?

Özetle; sanat tüm bu sayılanları içinde taşıyan amiral gemisidir.

H.O: Recep AK eserlerini üretirken nasıl bir yol izlemektedir? Günün hangi saatlerinde elinizde fırça kalem olur. Yaptıklarınızı kendiniz beğenir misin?

Öncelikle etkileyici bir konu seçilir. Sonra kâğıt üzerinde ön çalışlalar. Genellikle gündüzleri çalışma. Çalışma süresince klasik müzik (Beethoven, Mozart ve benzeri) dinlemeyi severim. Yaptıklarımı beğenmeden öte; fikir vermek, tartışmak, düşünmeye itmek, paylaşmak olarak benimsiyorum.

H.O: Recep AK için Bir resmi yapmak hem bir meslek, hem de bir hobidir, yani hem bir iş hem de bir tutkudur. Ne dersiniz.

Resim yapmak; meslek, hobi, iş, tutkudur. Ayrıca resim yapmak yaşam şartlarına göre uygulanır. Tümünün birlikteliği olabilir. Ya da birisi seçilmiş sürdürülmektedir. Amacı nedir? Sadece bara kazanmak mı? Yaşamı sürdürebilmek mi? Sanat sanat için mi? Topluma bir şeyler kazandırabilmek mi? Bu soru yanıtları çoğalta biliriz. Bana sorarsanız, öncelikle sanatın sanat kimliğini ön planda tutmaktır. İnsanı mutlu eder. Huzur bulmasına katkı sağlar.

H. O: Recep AK sizce resim yapmak mı zor yoksa o resmi düzeltmek mi? Birde düzeltmenin sonu var mı?

Önemli olan resim yapmayı, çalışmayı istemektir. Bir amacı olmalı resmin. Yapmış olmak için değil, beğenilir beğenilmez, eleştirilir. Benim her zaman yeri geldiğinde söylediğim bir söz vardır. “Para biter resim bitmez” diye. Bilmem bu sözüm sorunuzu yanıtlar mı?

H.O: Recep AK sizi etkileyen Türk ve Dünya ressamları kimlerdir. Neden? Birde Türk resim tarihinde ki en önemli ressam kimdir. Neden?

Daha öncede belirttim. Tüm sanatçılara saygı duymaktayım. Bazı sanatçılar bir veya iki eseriyle, kimileri tüm sanat yapıtları ile bazen kimliği ile kişileri etkilerler. Kendim için bazı örnekler verebilirim. Türk resim sanatında; Bedri Rahmi Eyüboğlu, Namık İsmail, İbrahim Çallı, Osman Hamdi Bey. Dünya resim sanatından; Picasso, Michelancelo, Rem Brant, S. Boticelli, Monet, Manet. Türk resim sanatında Osman Hamdi Bey'in “Kaplumbağa terbiyecisi” resmini en ilgi çekenlerden olarak söyleyebilirim. Dünya resim tarihinden elbette çok yönlü sanatçı L. D. Vinci, “Mona Lisa” ile Van Gogh o saf insanın içini ısıtan, nefes veren renkleriyle… Frida Cahlo, öğrenciliğinde geçirdiği kaza ile çektiği acılarla, ortaya koyduğu resimleri ile aklımdan geçin ilk sanatçılardır.

H.O:, bir sanatçıyı güzellik mi tetikler yoksa çaresizlik mi? güzel bir resim, göl kenarında mı yapılır yoksa çaresizlik içinde mi?

Ne güzellik, ne de çaresizlik. Ne göl ne de nehir kenarıdır mesele, önemli olan neden, ne için hangi duygularla yapacağımızdır resmi. Bir roman, bir şiir tetikler bir olay, olaylar, sosyal düşünceler iter seni. Bir istek için çalışırsın ve benzeri.

H.O: Resim sanatı İslam kültüründe uzun süre yasaklı olarak kabul edilmiştir. Bu konuda ne söylemek istersiniz, Bu bağlamdan bakınca İslam sanatının en önemli ressamları hangi ulustan çıkmıştır?

Tarihsel sanat bilgilerinden baktığımızda İslam ülkelerinde sanat, HZ. Muhammed sonrasında yer almaya başlamıştır. Tüm yönlerde, savaş işgal dağılımına göre mimaride, camilerle, bir takım feodal, dinsel süslemelerle bulunduğu ortamları bezemişlerdir. İslam kültürü çerçevesinde yer alan Osmanlı sonrasında cumhuriyet Anadolu'su, İslam ülkeleri konumunda tüm sanat dallarında örneğin resimde en çok sanatçı yetiştiren bölge, ülke olmuştur. (Burada Osmanlı dağılım sürecinde (doğu, batı, kuzey, güney) elde edilen bilgi ve deneyimlerde önemli bir rol oynamıştır.)

H.O: size Dr Recep AK mı yoksa yazar / Ressam Recep AK mı denmesini istersiniz? Neden?

Ben resim / sanat eğitimcisi olarak anılmak isterim. Resim benim için şiirdir. Bir romanı anlatan, o romanın kapak resmidir.

H.O: Eserleriniz için ülke sanatseverlerine ne söylemek istersiniz. Ayrıca Manavgat halkına özel bir mesajınız var mı? Manavgat sanatı hakkında ne düşünüyorsunuz?

1- Ben yaşam şartları gereği, bütünsel ve düşünsel anlamda son iki sergi gibi örnek verebilirim.

2- “Evrenlerde yolculuk” (akrilik + birer adet kara kalem ve yağlı boya)

Bu iki konulu sergilerim, ayrı ayrı ve birlikte “Portelerle evrenlerde yolculuk olarak” Zonguldak / Ereğli, Isparta, Burdur ve Manavgat'ta sergilenmişlerdir. 2005 yılında geldiğim (Halen bulunduğum) Manavgat'ta 2009 – 2019 yılları arasında Manavgat Belediyesi Gençlik Merkezinde ana sınıfından tüm kuşaklara resim eğitimcisi olarak kurslar verdim. Ülke ve Manavgat halkına (Sanatseverlerini) hatta sanatçılarına, eğitimcilerine şunu söylemek isterim: “Sanattan asla kopmayın, sanatı yaşamın çok önemli vazgeçilmez bir sosyal yapısı olarak yaşayın, yaşatın.” Not: yaşam ayrıntılarda gizlidir sergimde yer alan resimlerinden isimler:

Ekmeğimle oynamayın

Madenci

Grizu,

Us'un patlayışı

Evrenlerdeki yolculuk isimli sergimdeki resimlerim:

İnsan = evren

Higs bozonu

evrenler

H.O: Sizin bir serginizdeki bütün eserler satılsaydı nasıl bir duyguya kapılırdınız?

Sosyal anlamda sevinirdim. Çalışmalarımın (Resimlerimin) birçok sanatseverle buluştuğu için, çok yöne evrildiği için.

H.O: Sizi en çok etkileyen ressam ve eseri nedir? Birkaç kelime ile anlatırsanız sevinirim.

Tüm sanatçılara sevgi saygım nezdinde, bir sanatçı belirtmem sorunuza. “Leonardo Da Vinci” ve eseri “Mona Lisa” derim. Çok yönlü bir sanatçının üç buçuk yılda ortaya koyduğu bu eserini takdir etmemek mümkün değildir. O ve eseri sanat dünyasının en önemli bir örneğidir. Fransa Luvr Müzesinde yer alan “Mona Lisha” en önemli bir örneğidir. Bu tabloyu görmek istemişimdir hep. Umarım bu dileğime kavuşurum.

H.O: Aşağıdaki isimler size neyi çağrıştırmaktadırlar?

Orhan Veli: Yenilikçi garip akımı. Sokağı şiirle buluşturan şair. İstanbul'u dinliyorum, anlatamıyorum ve benzeri.

Attila İlhan: Şair, yazar. Düşünür, gazeteci, eleştirmen. (Ben sana mecburum şiiri, Duvar adlı kitabı)

Ayvazovski: Ermeni asıllı Rus ressamı. Genelde denizleri işleyen eserleri ile bilinir.

Kaplumbağa terbiyecisi: Osman Hamdi Bey. Toplumumuzda en çok bilenen resimlerden birisi.

Leonardo da vinci: Mono Lisha tablosu ile dünyada en çok tanınan bilinen çok yönle sanatçı

Shakespeare: İngiliz şair oyun yazarı (Hamlet / Romeo ve Juliet

Dostoyevski: Suç ve ceza romanı ile tanına ünle Rus yazarı

Dünya klasikleri: Sefiller Victor Hugo, Ana Maksim Gorki, Goriod Baba Honere de Balzac, Diriliş Savaş ve Barış Tolstoy,

Türk klasikleri: Fakir Baykurt Yılanların öcü, Sabahattin Ali Kürk Mantolu Madonna, Reşat Nuri Güntekin Çalı kuşu, Orhan Kemal Bereketli topraklar üzerinde, Yaşar kemal İnce Memed.

Ek: sanata yönelik genel açıklamalar:

Araç kullanabilen, ateş yakabilen, dik durumda iki yağı üzerinde yürüyebilen insanımsı; 1.750.000 yıllık karmaşık bir evrimin karanlıklarından gelerek ortaya çıkmıştır. ( İnsanlığın beşiği Afrika olarak kabul edilir)

tüm ilkel konumlardan “Neadental” insana gelene dek 1.650.000 yıl, zaman geçmiştir.

M.Ö. dünyamız 600.000 – 10.000 – Paleolotik (Yontma Taş Çağını)

10.000'lerde – Mezolitik (Orta Taş Çağını)

Neolitik Çağını, Bronz Çağını yaşamıştır.

ve

(M.Ö) 5000 yıllarında Mezopotamya kültürü sanatın başlangıcını

(M.Ö) 3000 yıllarında sanatı başlangıcı

(M.Ö) 5000 – 4000 yıllarında Yunan klasiğini

(M.Ö) 7000 – 5000 yıllarında etrüks sanatını

İsa'nın doğumu ile başlayan erken Hristiyan sanatını

(İ.S) 4 yüzyıl da Bizans sanatını ve peşinden, antik kültürün bunalımından “Kavimler Göçü Sanatını” yaşamıştır.

İSLAM SANATI

Hz. Muhammed'in ölümünden sonra (İslamiyet) Müslümanlar dünyanın her yönüne yayılma eğilimindedirler. Ele geçirdikleri her bölgede o kültür ve sanatıyla tanışarak bir kültür sanat alışverişine geçmişlerdir.

HİNT SANATI

(M.Ö) 3000'lere giden Hint sanatı, M.Ö 1000'lerde yeni bir gelişmeye başlamıştır. Ve de M.S. 300 – 700 arasında doruğa ulaşmıştır.

ÇİN SANATI

Neolitik, Çağdan buyana uzanmaktadır. Bir çok aşamalardan geçmiştir.

KLASİK DÖNEM

(M.Ö) Mezopotamya kültür ile başlayan sanatsal izlenimlerinde belirtilerle İ.S 1800'lere kadar uzanmıştır. Rönesans – Maniyelizm – Barok – Klasizm – Romantizm – Realizm – Empresyonizm vb üst düzey aşamalar yaşamıştır.

MODERN SANAT DÖNEMİ

(1800'ler sonrası) izlenimcilik / Post izlenimcilik – Fovizm – Ekspresyonizm – Kübizm – Fürizm – Konstrüktivizm – Dadaizm- Sürrealizm – Soyut ekspresyonizm

2 Dünya Savaşı sonrası Amerika ve Avrupa'daki sanat anlayışına tepki olarak gelmiştir. Pop sanat – Yeni gerçekçilik – Fitüasyonilizm – Performans Sanatı – Yeryüzü Sanatı – Vücut Sanatı – Lideo Sanatı – Fluxus – Yoksul Sanat, yerleştirme ve benzeri akımlar adı altında sürdürülmüş sürdürülmektedir. Ve derim ki: “Sanat ayrı ayrı ülkelere göre değil, evrenseldir.”