Tarihsel süreç içerisinde ve stratejik yönetim anlayışının gelişiminde farklı bir yeri olan satranç ve tavla oyunlarının yıllardır güncelliğini koruduğu bilinmektedir.

Satranç, eski zamanlarda savaşı çok seven Hint imparatorunu savaşmaktan vazgeçirmek için ünlü bir bilge tarafından icat edilmiştir.

Hint imparatoru, Pers şahına hediye olarak bu satranç oyunu ile yanında bir mektup gönderir.

Mektubunda oyunla ilgili hiçbir açıklama yapılmazken, sadece şöyle bir mesaj yazılmıştır:

"Kim daha çok düşünüyor,
Kim daha iyi biliyor,
Kim daha ileriyi görüyorsa o kazanır.
İşte hayat budur."

Hediyeyi alan Pers şahı, veziri ile bu mesajı paylaşarak, kendisinin de karşılık olarak Hint imparatoruna hediye edilmek üzere başka bir oyun icat etmesini ister.

Vezir, uzun süre çalıştıktan sonra tavlayı icat eder ve Pers şahına sunar. Vezir tarafından tavla oyununun zaman kavramından alınan ilhamla tasarlandığı kabul edilmektedir.

Pers şahı tarafından, Hint imparatoruna hediyesi olan satranca karşılık olmak amacı ile tasarlanan tavla oyunuyla birlikte gönderilmek üzere şöyle bir mesaj hazırlanır:

Evet,
Kim daha çok düşünüyor,
Kim daha iyi biliyor,
Kim daha ileriyi görüyorsa o kazanır.
Ama biraz da şans gerekir,
işte hayat budur.

Yukarıda anlatılan satranç ve tavla hikâyeleri ile günümüz yönetim anlayışının etkileşimi birlikte değerlendirildiğinde,

• Satranç, oyuncuları birkaç hamle ileriyi görmeye zorlayan ve şansa dayanmayan bir strateji oyunudur. Satranç bilgisinin, aynı zamanda çalışma hayatında insanın kendi stratejik vizyonunu geliştirmesine de çok katkı sağladığı ifade edilmektedir. Bir başka anlatım şekli ile satranç oyunu, rakip oyuncudan gelecek her türlü tehdidi engellemeyi esas alan bir stratejiyi tanımlar. Satranç hamleleri, başarılı yönetimsel uygulamalar ile birlikte değerlendirildiğinde sonuçları itibarı ile disiplin altına alınmış eylemler bütünü olarak karşımıza çıkmaktadır. Başka bir ifade şekli ile stratejik iş planı karakteri ile benzerlik gösteren satranç tamamen zihinsel bir oyundur. Satranç oyununda şansın etkisinin minimum olduğunu belirtmek için “Daha güçlü oyuncu her zaman şanslıdır“ söylemi kullanıldığı da görülmektedir. Bu söylemin satrancın, tavla ile olan farkının anlaşılması açısından önemli olduğunun altı da özellikle çizilmektedir.
• Tavla oyunu, ağırlıklı olarak her gelişmeye anında karşılık vermeyi hedefleyen pratik bir zeka ile güçlü reflekslere sahip olmak, esnek ve aynı zamanda kişisel becerileri ile ayakta kalmak olarak ifade edilmektedir. Tavlanın, yönetimsel uygulamalarla birlikte değerlendirildiğinde ise, uzun vadeli ve stratejik olarak tanımlanmış vizyon yerine, zayıf sayılabilecek bir vizyon anlayışını temsil ettiği kabul edilmektedir. Şansın ağırlıklı olarak kabul edildiği tavla oyununda, zarların da kısmeti temsil ettiğine inanılmaktadır. Bu açıdan bakıldığında, işletmelerde  tavla oyun stratejisinin geleceği belirlemede sağlayacağı faydanın minimum olacağını ifade etmek de yanlış olmayacaktır.

Sonuç olarak; işletmelerin rekabetçi bir pazarda varlıklarını sürdürebilmeleri için stratejik bir bakış açısı ile hareket etmeleri gerektiği bilinmektedir. İşletmelerde hazırlanacak stratejik planların, şans faktörünün öne çıktığı tavla oyun stratejisi mantığını esas alan anlık gelişmelere göre gösterilecek reflekslerin değil, bilimsellik temelinde ve her aşamasının, satranç oyun felsefesine uygun olarak ve birkaç hamle sonrasındaki olası gelişmeler dikkate alınarak hazırlanması gerektiği çok açıktır.

Son söz;

•  “Çalışma hayatında, stratejik bakış açısı ve sabırla hareket etmek her zaman kazandırır.”